ماهیت تأویل قرآن در آیات و روایات و بررسی دیدگاه‌های مشهور بر اساس آن

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسنده

گروه معارف اسلامی دانشکده حقوق و الهیات دانشگاه شهیدباهنر کرمان

چکیده

مفسران و دانشمندان علوم قرآنی درباره ماهیت تأویل قرآن دیدگاه‌های متفاوتی ارایه نموده‌اند. علت این اختلاف نظرها آن است که ماهیت تأویل قرآن به صراحت در آیات و روایات تعریف نشده است؛ لذا بهترین راه برای معناشناسی تأویل قرآن رجوع به آیات و روایات است تا بر اساس کاربردهای قرآنی و روایی این اصطلاح، ماهیت تأویل قرآن کشف شده و تعریفی جامع برای آن ارایه گردد. از این رو در این پژوهش برآنیم تا با روش توصیفی – تحلیلی، ضمن بررسی آیات و روایاتی که در مورد «تأویل قرآن» وارد شده است، ماهیت تأویل قرآن را کشف نموده و سپس بر اساس آن به بررسی و نقد دیدگاه‌های مشهور درباره چیستی تأویل قرآن بپردازیم. مهم‌ترین نتیجه این تحقیق آن است که طبق آیات و روایات، تأویل قرآن در معنای خاص به شش معنا می‌باشد که عبارتند از: معنای باطنی آیه، مصداق باطنی آیه، مصداق آیه در گذر زمان (جری و تطبیق)، مصداق عموم یا اطلاق آیه، تحقق مفاد آیه (مصداق خبرهای غیبی و پیش‌گویی‌های‌ قرآن) و معنای آیه متشابه‌. همچنین تأویل قرآن در معنای عام علاوه بر شش معنای یادشده دو معنای دیگر را نیز در بر می‌گیرد که عبارتند از: معنای ظاهری و مصداق ظاهری آیه. بر این اساس، دیدگاه‌های ابن‌تیمیه، علامه طباطبایی و آیت‌الله معرفت در مورد ماهیت تأویل قرآن قابل نقد خواهد بود.

کلیدواژه‌ها

موضوعات


عنوان مقاله [English]

The nature of the interpretation of the Qur'an in verses and hadiths and the study of popular views based on it

نویسنده [English]

  • mohammad hadi ghahari kermani
Islamic Education Department, Faculty of Law and Theology, Shahid Bahonar University of Kerman
چکیده [English]

Qur'anic commentators and scholars have presented different perspectives on the nature of Qur'anic interpretation. The reason for this disagreement is that the nature of the Quran's interpretation is not explicitly defined in verses and narrations. Therefore, in this research, we are going to study the verses and narrations related to the interpretation of the Qur'an, discover the nature of the Qur'anic interpretation, and then examine and critique the famous views on the Quranic interpretation. The most important result of this research is that according to the verses and narratives, the interpretation of the Quran in the general sense is the meaning and the existential meaning of the verses and meanings of the verses, and the interpretation of the Quran in the special sense is the inward meaning of the verses and meanings of the verses. Accordingly, the views of Abbateimahi, Allameh Tabatabai and Ayatollah Murafat will be readable on the nature of the Quran's interpretation. The research method in this research is descriptive-analytic.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Meaning of interpretation
  • Interpretation of Quran
  • interpretive narrations
  • Ibn Taymiyyah
  • Allameh Tabatabai
  • Ayatollah Maaref