«تأویل قرآن»، همواره از مفاهیم بنیادین و چالش برانگیز بوده و عالمان دینی از جمله مفسران در نگاشته‌های خود، معانی و مصادیق گوناگونی برای آن ارائه کرده‌اند. علی بن‌ابراهیم قمی از مفسرانی است که تقسیم‌بندی چهارگانه‌ای برای تأویل آیات ذکر می‌کند. نظر به اهمیت فهم قمی از تأویل در تبیین رویکردش نسبت به آیات، پژوهش حاضر با بکارگیری روش کتابخانه‌ای در گردآوری داده‌ها، شیوة اسنادی در استناد به منابع و توصیفی- تحلیلی در تجزیه و تحلیل مسائل، به دنبال تحلیل معناشناسی تأویل در نگاه اوست. یافته‌ها حاکی از آن است که معانی چهارگانه «تأویل فی تنزیل»، «تأویل مع تنزیل»، «تأویل قبل تنزیل» و «تأویل بعد تنزیل» وی، به ترتیب با «نص»، «تفسیر»، «اسباب نزول» و «جری و تطبیق» هم پوشانی دارد. به گونه‌ای که معنای اول با «محکمات» و سایر معانی با جهات گوناگون متشابهات لفظی و معنایی پیوند می‌خورد. نقش محوری امام معصوم (ع) در سه نوع از چهار نوع مطرح شده، از یافته‌هایی است که نشان می‌دهد تأویل، بدون مرجعیت امامت، ناقص یا ناممکن است.